Döner Sektörü Haber Sitesi
$ DOLAR → Alış: 7,91 / Satış: 7,94
€ EURO → Alış: 9,39 / Satış: 9,43

Güzel Döner Beyni Güzel Anılara Götürür

Güzel Döner Beyni Güzel Anılara Götürür
  • 23.06.2020
  • 39 kez okundu

Güzel bir döner yediğinizde, çocukluğunuzdaki güzel bir döner yediğiniz günü anımsadığınız olmuştur. Daha fazla yaşlanmadan kaliteli dönerin tadına olabildiğince varın. Çünkü yaşlandıkça tat alma duygusu azalmaya başlar. Ama bu azalma hızını bir miktar kontrol altına almak elinizdedir. Örneğin sıklıkla çok sıcak çay ve kahve içmek dildeki tat alıcılarda kalıcı hasara yol açmaya başlar. Ağız ve diş sağlığına dikkat etmemek ve yeterince çiğnemeden besini yutmak da tadı azalttığı gibi sindirimi zorlaştırır. Tadın alınabilmesi için çiğneme sırasında besinden alınan aromatik ve tat verici kimyasalların ağızdaki salgı ile çözünerek dildeki tat algılayıcı hücrelere ulaşmasını sağlaması gerekir. Böylelikle beyin devamındaki sindirim organlarında da eşzamanlı bir süreci başlatır. Gıdadan yalnızca tadın değil faydalı besinin alınabilmesi de beynin tat korteksindeki algılamaya bağlıdır. Tat alma duyusunun oluşumu diğer duyulardan biraz farklıdır ve dildeki tat alıcıların tek başına eseri değildir. Beş duyunun birlikte çalışması ile tat oluşur.
Deneyimlediğiniz üzere burnunuz tıkandığı zaman tat almakta da güçlük çekilir. Uçağa bindiğinizde 10.000metre yükseklikte kabin basıncı ve havadaki nemin azalması ile tat alma duyusu da %30 mertebesine varan kayba uğrar. Yaygın bilinenden biraz farklı olarak, tatlar, tuzlu, tatlı, ekşi şeklinde doğrudan dilde oluşmasından ziyade beyindeki tat alma korteksindeki sinir devrelerinde sınıflandırılır.
Kovid19 pandemi sürecinde vitaminler başta olmak üzere bağışıklık sisteminin güçlendirilmesinde gıda takviyeleri sıklıkla gündeme geldi. Öncelikle sağlıklı dişler ve ağız ile, yeterince çiğneyerek ve çok sıcak içecekler ile duyularımızı tahrip etmeden gıdayı tadına vararak yemeniz içindeki besin değerlerini de daha iyi sindirecek süreci başlamasını sağlar. Beyin ve bağırsaklar bunun için koordinasyonla çalışırlar. Bağırsak, barındırdığı 100milyondan fazla nöron (sinir hücresi) ile ikinci beyin gibidir. Bu nedenle beyinde oluşan tat bilgisinin mide ve bağırsağı hazırlaması besinin sindirilebilmesinde önem kazanır.
Hasta olup burnumuz tıkandığında koku alamama beraberinde tat alma duyusunun da zayıflamasına benzer bir süreç yaşlanmada da etkili olur. Özellikle 70 yaşı sonrasında artan bir hızla burunda koku alma hücreleri azalmaya başlar ve bu tat almayı da azaltır. Ayrıca yaşlanma ile dilde pütürcükler şeklinde görülen mantar biçimindeki (fungiform) papila adı verilen tat alıcılar hem sayıca azalmaya hem de şekilleri değişmeye başlar. Giderek kapalı bir şekil alan papilalar gıdadan gelen kimyasalların tat alıcı hücre içine çekilebilmesi imkanını azaltır. Yaşlanmanın önüne henüz geçilemese de tat alma açısından etkilerini azaltmak mümkün olabilir. Örneğin hava kirliliği ve sigara başta olmak üzere dumanlı ortamların tat almayı azaltıcı rolü bilinmektedir. Metabolizmayı düzenli harekette tutacak aktif bir yaşam ve özellikle tatlı, acı, ekşi, tuzlu gibi tatların keskin olmadan alındığı dengeli bir beslenme tat alma duyusunun sürdürülmesine olumlu katkıda bulunur.
Son zamanlarda nörobilimin tat alma konusunda ortaya koyduğu bir başka gerçek de tat alma ile mekan ve zaman arasındaki ilişkidir. Beyinde zaman ve mekan ilişkilerini tutan hipokampus adlı bölgedir. Eskiden tat alma korteksi ile hipokampus arasında doğrudan bir bağlantı olmadığı düşünülmekteydi. Hipokampus’un CA1 adlı bölgesi mekânsal ilişkiyi, DG kodlu bölgesi olaylar arası zaman ilişkisini, CA3 ise eksik bilginin tamamlanması konusunda etkindir (Chinnakkaruppan, Journal of Neuroscience). Son yıllarda fareler üzerinde yapılan deneyler tat alma korteksi ile bu bölgeler arasındaki ilişkiyi ortaya koymuştur. Ancak yapılan başka araştırmalar tat alma korteksinin koku dahil farklı verileri kullanmasını dikkate alarak, gıdadaki kokunun, zaman ve mekan eşleştirmesinde öne çıktığını göstermektedir (Maria Larsson, Stokholm Üniversitesi).
Tüm bunların döner ile ilgisi nedir? Döner, UDOFED tarafından tescil edilmiş reçetesine uygun et bileşenlerinden yapılmış ise aroma ve tadımı kendine özgün kimliğini, sağlıkla taşıyabilmektedir. Güzel bir dönerin hafif aromatik kokusu sizi geçmişte tat ile eşlik eden koku alma duyunuzun keyifli hissettirdiği anılarınızın tetiklenmesini sağlar. Bilinç altınızdaki, çocukluğunuzun takıntısız, mutlu düşünceleri mevcut anınıza taşınır ve zaman aşırı bir keyif aktarımı oluşur. Tadı ve aroması ile sağlıklı bir döner yerseniz o mekânı iyi hatırlarsınız. Aksi halde bilinç altında mekân ile ilgili de negatif bir etki oluştuğu bilimsel olarak kanıtlanmıştır. Bu nedenle misafirlerinize ikram ettiğiniz dönerin tadı ve aromasına da dikkat etmek gerekir. Sağlığınız yerinde iken kokusu ve tadına birlikte vararak döneri yemek mutlu anlarınızın geleceğe taşınmasını sağlar. UDOFED başkanı sayın Mehmet Mercan’ın dönerin ulusal marka değeri ve kalitesi ile bir değer zincirine dönüştürülmesi konusundaki girişimlerinin ülkemize ve tüketiciye sağlıklı gıda ve ekonomisi bakımında muhtelif faydaları bulunmaktadır. Ancak beni bu sürece katkı vermeye yönlendiren, tadı ve aroması ile güzel ve gerçek bir dönerin geçmişin güzel anılarını ana taşıyarak, anın güzelliğine katkısı oldu. Gerçek reçetesi ile tadında sağlıklı dönerin sizi de zamanda güzel yerlere götürmesi dileği ile…

Prof. Dr. Berk Üstündağ

Kuş Gribi Avrupa’yı sardı
Kuş gribi Avrupa’nın tekrar kabusu olmaya başladı. Önceki yıllarda Avrupa ekonomisine büyük zararlar veren kuş gribi salgını Fransa ve Hollanda...
Fransa’da Kuş Gribi başladı
Avrupa’da yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınının en çok etkilediği ülkelerden Fransa’da ikinci bir kentte daha kuş gribi vakasının görülmesinin paniğe...
Kısıtlamalara tepki
Kamuoyuna duyuru! Pandemi mi, Yasaklar mı öldürücü? Küresel Covid-19 salgınının dünyayı esir aldığı şu günlerde Devletimiz bütün imkanları ile mücadele...
“D” Tabelası Güvenli Döner işareti
Uluslararası Döner Federasyonu (UDOFED) Geleneksel dönerimizin yapısının ve toplum sağlığının korunması için 2019 yılında çalışmalarına başladığı ve kuruluş amaçlarından en...
Almanya’da ilk Döneri kim sattı?
Türkiye’de olduğu gibi Almanya’da ilk döneri ben yaptım tartışması hep vardır. Kimisi Köln, Düsseldorf, kimisi Stuttgart’da ilk ben döner sattım...
Dönerde Marka Patlaması
Udofed’in Döner için yaptığı gayretli çalışmalar meyvesini sahada da vermeye başladı. Türk Paten Kurumuna Döner markası başvurularında üst üste rekorlar...
Askıda Döner kampanyası
Ülkemizde bir süredir devam eden askıda ekmek kampanyalarına Türkiye’nin güçlü STK’larından Udofed – Uluslararası Döner Federasyonu Askıda Döner kampanyası ile...
Elon Musk Döner hayranıymış
Tesla’nın patronu meşhur işadamı bir Alman takipçisinin Almanya’da bir çok pasta ve hamur işi yemek var. Almanya’ya geldiğinizde ne yemeyi...
Lokantanın kirasını mahkeme düşürdü
Salgında işleri azalan restoranın kirası mahkeme kararıyla yarıya düşüldü Bursa’da, koronavirüs salgını sürecinde dükkan kirasını ödeyemeyen restoran sahibi, kira bedelinin...
Yaylada döner keyfi
Dönerseverler bu harika lezzeti sadece lokantalarda değil ateşin olduğu her yerde tatilde, yaylada da tatmaktan geri durmuyorlar. Bu lezzet her...
Döner Gazi Meclisteydi
Döner Gazi Meclisteydi TBMM Başkanı Mustafa Şentop, yeni yasama yılı nedeniyle Meclis’i ziyaret eden Uluslararası Döner Federasyonu Başkanı Mehmet Mercan...
Mehmet Mercan ve bir kaç inanmış
Uluslararası Döner Federasyonunun kuruluşundan bu güne kadar yaptığı çalışmaları yakından takip eden bir yayın kuruluşuyuz.  Dönerin bütün dünyada ülkemizin bayrak ürünü...
Döner Gazi Mecliste
Türkiye’nin lezzet gücü Türkiye’nin lezzet gücü dönerimiz Gazi Mecliste devleti ile buluşuyor. Dünya genelinde 1000’i aşkın döner fabrikası, 250 bin...
Celal Adan’dan Mehmet Mercan’a tam destek
Udofed Genel Başkanı Mehmet Mercan, MHP Genel Başkan Yardımcısı ve Meclis Başkan Vekili Sayın Celal Adan Beyi ziyaret ederek 1...
Döner Dükkanları ne kazanıyor?
Kar mı ediyorsunuz zarar mı? Maliyet hesabı bir işletmenin olmazsa olmazı. Satılan üründe ne kadar kar edildiğini bilmek başarının birinci...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ

tanıtım filmi
gazete haber